| نقش خانه های دوم در تغییر مفهوم سکونت در روستاها(مطالعه موردی:روستای برشنه، استان فارس)، فاطمه خاکسبز، مرضیه شاهرودی کلور، فاطمه ضیغمی |
| کد مقاله : 1063-IRAN-FULL |
| نویسندگان |
|
فاطمه خاکسبز *1، مرضیه شاهرودی کلور2، فاطمه ضیغمی3 1دانشجوی کارشناسی، گروه معماری و شهرسازی، دانشگاه ملی مهارت، تهران، ایران 2دکتری معماری، گروه معماری و شهرسازی، دانشگاه ملی مهارت، تهران، ایران 3مدرس، گروه معماری و شهرسازی، دانشگاه ملی مهارت، تهران، ایران |
| چکیده مقاله |
| چکیده خانههای دوم، به عنوان اقامتگاههای تفریحی و فصلی متعلق به ساکنان شهری، در مناطق روستایی با جاذبههای طبیعی مانند روستای برشنه (واقع در شهرستان سپیدان، استان فارس) شکل گرفتهاند. این پدیده از دهه ۱۳۸۰ شمسی با افزایش تقاضای غیربومیها (عمدتاً از شیراز و اردکان) برای بهرهمندی از طبیعت سرسبز و خنک زاگرس آغاز شد و منجر به ساخت ویلاهای مدرن در حاشیه روستا گردید .مسئله اصلی پژوهش، تغییر کارکرد سکونتی روستاها از زیستگاه دائمی مبتنی بر کشاورزی به تفریحگاه فصلی گردشگریمحور است که دوگانگی بومی/غیربومی، کاهش جمعیت دائمی، فشار بر منابع طبیعی و اختلال در هویت سنتی را به همراه دارد .این مطالعه با رویکرد توصیفی-تحلیلی و کیفی، بر پایه بررسی اسنادی، مشاهده میدانی و تحلیل دادههای آماری و محلی انجام شده است .یافتهها حاکی از افزایش قابل توجه ساختوساز غیرمحلی (رشد ۴۰% مجوزهای ساختمانی)، کاهش جمعیت دائمی (از حدود ۲۸۰۰ نفر در ۱۳۹۰ به ۲۵۰۰ نفر در ۱۴۰۰)، رشد ۱۵۰% قیمت زمین و مسکن، تغییرات کالبدی (گسترش بافت و کمرنگ شدن معماری سنتی خشتی-سنگی)، و تحول سبک زندگی از معیشتی-جمعی به مصرفی-انفرادی است. با این حال، مزایایی مانند رونق اقتصادی فصلی (افزایش ۲۰-۳۰% درآمد محلی از گردشگری و فروش محصولات)، ایجاد اشتغال موقت و بهبود زیرساختها (آسفالت راهها و برقرسانی) نیز مشاهده میشود .در نتیجه، گسترش بیرویه خانههای دوم چالشهای اجتماعی، اقتصادی، کالبدی و زیستمحیطی ایجاد کرده و لزوم مدیریت پایدار از طریق برنامهریزی مشارکتی، محدودیت ساخت، حفظ هویت فرهنگی و تقویت گردشگری مسئولانه را برای تعادل توسعه روستایی ضروری میسازد. |
| کلیدواژه ها |
| کلیدواژه ها: خانه دوم، کارکرد سکونتی، تغییر کاربری، توسعه روستایی، گردشگری |
| وضعیت: پذیرفته شده برای ارائه شفاهی |